Is dit nu de crisis?

Het lijkt er op dat de crisis zich in het dagelijkse leven in Griekenland stilaan laat voelen. Grieken zijn verwoede koffiedrinkers en kunnen uren op terrasjes zitten keuvelen. Die terrasjes zien er de laatste tijd echter redelijk verlaten uit. Minder en minder mensen gaan de straat op om 4 tot 5 euro te betalen voor een frappé. En dat zou dus een teken van crisis zijn. Wie weet heeft het nog een goede kant en zullen de prijzen voor koffie eindelijk wat gaan zakken, want ze zijn nog altijd belachelijk hoog.

Een ander fenomeen dat wellicht wijst op een crisis, zijn de frequente bankovervallen. Er worden in Attica en Thessaloniki bijna dagelijks banken overvallen. De daders weten wel zeker dat ze met veel geld aan de haal kunnen gaan, want Griekenland blijft een cash-economie en de banken hebben altijd enorme hoeveelheden in huis. Als je na een overval met eem motorfiets dan ook nog eens kunt ontsnappen in smalle straatjes, dan durf je wellicht al wel eens het risico nemen, zeker als je in een financiële put zit. Jammer genoeg blijft het niet bij bankovervallen: ook het aantal diefstallen is toegenomen en daders gaan daarbij vaak bijzonder hardhandig te keer - zo erg dat er al mensen bij een inbraak gedood zijn voor minder dan 500 euro. De Griekse samenleving is al jaren agressiever aan het worden, maar het lijkt alsof de crisis het alleen maar aanwakkert.

En verder vallen er ook hier behoorlijk wat ontslagen. Het is misschien niet zo erg als in België, maar men vreest dat het ergste nog moet komen. Binnenkort begint namelijk het toeristische seizoen en nu de toerist op zijn centen let, zal hij niet makkelijk meer voor Griekenland kiezen. Dat kan een enorme invloed hebben op de arbeidsmarkt deze zomer.

De vakbonden staan in ieder geval al in slagorde. Voor overmorgen staat er nog maar eens een algemene staking op stapel, en iedereen die naar Griekenland wil reizen op 2 april is hierbij gewaarschuwd.


 

Het uur der aarde

Terwijl ik dit schrijf, is het redelijk duister in Griekenland, want vele mensen hebben de lichten gedoofd tijdens dit Earth Hour. Toch grappig om te vermelden: ik heb vandaag best wel een groot aantal mensen horen vertellen dat men vanavond de stroom zou uit zetten tussen 20.30 en 21.30.
Waar halen ze het? Zijn Grieken niet gewend aan dergelijke acties? Of heeft men hier al zo vaak stakingen van de openbare elektriciteitsmaatschappij meegemaakt, dat men dacht dat dit iets soortgelijks zou zijn?


 

Earth Hour

Ook Griekenland doet mee aan de Earth Hour actie, en de reacties hier zijn overweldigend. Zo overweldigend zelf, dat er procentueel meer Grieken dan eender wie anders de schakelaars zullen uit zetten op zaterdag. Worden verder ook in het donker gehuld: de Akropolis van Athene, de tempel van Hepaiston, de tempel van Sounion, de brug van Rio-Antirrio, de Witte Toren in Thessaloniki. En dat zijn slechts de bekendste momumenten. Over heel Griekenland zal het redelijk donker zijn tussen 20:30 en 21:30 op zaterdag.

Ook vanuit officiële hoek komt er veel reactie. De Patriarch van Constantinopel, Bartholomeos, ook gekend als de "groene paus liet al weten dat "het moment is aangebroken om het pad naar de zelfvernietiging te verlaten, want wij dragen de verantwoordelijkheid voor de milieucrisis. De gemeenschappelijke actie tegen het afwenden van klimaatverandering, is de ultieme uitdrukking van solidariteit en eenheid."
Ook de Griekse president zal deelnemen aan de actie op zaterdag: de lichten van de presidentieel paleis zullen gedoofd worden.

Ministers werken zich uit de naad om toch maar te laten zien hoe milieubewust ze zijn. Er zijn rondzendbrieven gestuurd, het parlement zal zijn lichten doven en er zal een gratis optreden van Marios Frangkoulis worden gehouden op de Pnyx.

Allemaal heel mooi natuurlijk, maar dat neemt niet weg dat Griekenland een belabberd slecht milieubeleid heeft. Nog steeds is er geen apart ministerie van Milieu. Nog steeds heeft het land honderden, zo niet duizenden, illegale vuilnisbelten. Nog steeds is de Asopos rivier, ten noorden van Athene, zwaar vervuild door zware metalen (hexavalent chroom, u bekend van de Erin Brockovich-geschiedenis) van de nabijliggende bedrijven. Die bedrijven zijn al eens beboet, maar ze blijven vervuilen, want het is goedkoper om hun afval te lozen in de rivier, dan via hun afvalverwerkingsinstallatie. Het is trouwens niet duidelijk of de opgelegde boetes ooit zijn betaald.
Nog steeds liggen de vakbonden van de openbare elektriciteitsmaatschappij dwars wanneer er plannen worden gemaakt voor milieuvriendelijke energie. Nog steeds worden de elektriciteisinstallaties van DEH aangedreven door zwaar vervuilende bruinkool. Nog steeds blijven de boeren van Thessalie grondwater oppompen, terwijl de bodem helemaal aan het verzilten is. Nog steeds is er geen bosbeleid dat de grote bosbranden in zomer degelijk kan aanpakken (gisteren kwamen de seizoensbrandweerlui op de straat om te klagen dat ze geen degelijke uitrusting hebben om het vuur te bestrijden). De lijst is eindeloos lang, en je zou van minder moedeloos worden.

Maar misschien zie ik het te pessimistisch en is de actie van zaterdag het begin van een mentaliteitsverandering?


 

Hou het simpel, praat Afrikaans!

Afrikaans is een maf taaltje dat zoals bekend een dochtertaal is van het Nederlands. Vanaf de zeventiende eeuw is het Kaapse Nederlands een eigen leven gaan leiden, en werd het beïnvloed door de talen van slaven en inheemse volkeren. Ook werd het vereenvoudigd, zodat het makkelijk aan te leren was.


Dat heeft zo zijn voordelen. Afrikaans-sprekenden hebben geen last van moeilijke dt-regels, vervoegingen, sterke werkwoorden, twijfel tussen c en k enz. De tegenwoordige en verleden tijd van een werkwoord hebben maar één vorm b.v. ek doen, jy doen, hy doen, ons doen, hulle doen, ek het gedoen, sy het gedoen enz. Net als sommige Limburgers laten ze de t aan het einde van een woord wegvallen: 'n produk, de pos, polisiediens, sleg ... Meervouden zijn meestal met een simpele s of e: verkiesings, mans, vroue, boers, berge,...


Veel woorden klinken voor ons erg grappig (omgekeerd geldt dit ook!): sielkundige (psycholoog), rekenaar (computer), boomslopings (bomen vellen), moltrein (metro), deurpad (snelweg), pletterpet (veiligheidshelm), blikkieskos (conserven), suurlemoen (citroen), skelmpie (buitenechtelijk vriendinnetje), snijdokter (chirurg), dwelms (drugs), kameelperd (giraffe), hyser of hysbak (lift), warmpatat (vervelend probleem), padvark of padbuffel (wegpiraat), spoedvervolging (snelheidscontrole), bedorwe brokkie (verwend kind), loerpypie (verrekijker), seekoei (nijlpaard), bobbejaan (baviaan), paddavissie (kikkervisje), indringerbos (niet-inheemse boomsoort), drukkie (knuffel),... en zo kunnen we nog een paar dagen doorgaan. Sommige van die woorden worden door alle Zuid-Afrikanen gebruikt, zoals bakkie (pick-up), kak (klote, bullshit), voetsek! (bol het af!), vrot (rot, slecht), braai (barbecue), ja (met doffe a)...


De culturele betekenis van Afrikaans is beladen. Onder de Apartheid werd ze op een bepaald moment verplicht opgenomen in het leerpakket van scholen, zelfs in het zwarte onderwijs. Daarom heeft ze bij veel mensen een nogal negatieve bijklank. Veel zwarten in Pretoria kennen Afrikaans omdat ze het ooit hebben moeten leren, maar weigeren om het nog te spreken. Niet allemaal natuurlijk; onze zwarte tuinman Piet kent b.v. beter Afrikaans dan Engels.
In de West-Kaap is de taal minder beladen dan hier omdat ze daar al het langste wordt gesproken en omdat zowat alle kleurlingen (die veelal in de Kaapprovincie wonen) Afrikaans als moedertaal hebben. Pretoria daarentegen was de hoofdstad van de Apartheid dus is het niet verwonderlijk dat velen hier Afrikaans nog altijd als taal van de Apartheid en blanke racisten beschouwen.


De taal staat enigszins onder druk. De jeugd van tegenwoordig mengt vaak Afrikaans met Engels, ze schakelen voortdurend over van de ene naar de andere taal. Tot ergernis van de puristen natuurlijk. Daarom dat er hier ook t-shirts te koop zijn met opschriften als 'Praat Afrikaans of hou jou bek!'.


Voor een Afrikaans taalbad kan ik de website ('webwerf') van Beeld aanraden, de belangrijkste krant in het Afrikaans.


 

Knappe politica's

Het is een nieuwsbericht van twijfelachtig kaliber: een lijst met de knapste politica's ter wereld (of zoiets). Blijkbaar behoort Freya Van den Bossche daar ook toe, en er komt zelfs 1 Griekse politica in voor: Nikoleta Tselepi. Mij is ze totaal onbekend, en ze komt hier ook weinig of nooit op TV, voor zover ik weet. Op zich al vreemd, want dit is nu net het soort berichtgeving (knappe politica's) waar de Griekse media maar al te gretig op springt. Een politica die hier wel vaak op TV verschijnt, is Elena Rapti: parlementslid voor Thessaloniki. Ik heb haar nog nooit een politiek programma horen vermelden, maar dat is niet zo ongewoon. Bij uitbreiding hoor je hier geen enkele politicus een programma verkondigen. Dat is ook niet nodig, want vele Grieken blijven jammer genoeg voor een naam stemmen (als je Papandreou heet, of Karamanlis, heb je een beslist voordeel, zelfs al ben je compleet incompetent).
Maar goed: vrouwelijk schoon moet er zijn, maar politiek moet op haar eigen waarde worden beoordeeld, en niet op het uiterlijk van diegenen die politiek bedrijven.


 

De Blijde Boodschap

Het is hier al vaker vermeld in deze blog: 25 maart is de Griekse nationale feestdag. Vandaag wordt de opstand tegen de Turken van 1821 herdacht. De dag is symbolisch gekozen, want op 25 maart viert de orthodoxe kerk (de rooms-katholieke wellicht ook, vermoed ik) de "Blijde Boodschap". Het is de namelijk de dag dat Maria te horen kreeg van een engel dat ze zwanger was van Christus - exact 9 maanden voor kerstmis. In het Grieks heet dat Evangelismos (Ευαγγελισμός), en dat verklaart meteen ook waarom het vandaag de naamdag is van Vangelis en Evangelia.
De vlaggen hangen overal buiten en de nationale borst zwelt van trots. 25 maart is ook een dag waarbij een specifieke maaltijd hoort, namelijk kabeljauw met skordalia (een soort van looksaus). Ik heb me lang afgevraagd waarom. 25 maart valt altijd midden in de orthodoxe vastenperiode. De kerk liet in het verleden toe dat men de vasten af en toe doorbrak tijdens feesten, zoals de annunciatie (ook op Palmzondag mag de vasten worden doorbroken). Echter niet met vlees, maar wel met vis, en meer bepaald met kabeljauw. Mensen die aan zee wonen hebben geen probleem om verse vis te vinden. Voor mensen die in het binnenland woonden, was het vroeger niet vanzelfsprekend om vis te eten, want de vervoersmiddelen waren er niet naar om de vis snel ter plaatse te krijgen.
Kabeljauw had echter een voordeel: het is een vis die makkelijk te bewaren is (zeker als ie wordt gezouten) en het was bovendien een goedkope vis (dat is niet langer het geval, en daarom wordt hij op de Griekse tafel wel eens vervangen door galeos (blijkbaar is dat een ruwe haai in het Nederlands).
Door te spoelen met ouzo, uiteraard.


 

De dwaze moeders, nog steeds "alive and kicking"

Morgen is het mars voor de democratie en justicie.  Het is dan 33 geleden dat het leger hier de macht greep´.  Die dictatuur duurde tot 1982, en zoals U wellicht (nog) wel weet verdwenen er tal van mensen spoorloos.  Er werden lijken in zee gevonden, maar dat waren de "gelukkigen", als men van geluk kan spreken in die omstandigheden.

Tegelijkertijd is er ook de "ruk naar rechts" waarover al eerder bericht, en het "onveiligheidsgevoel" waar de media aardig vet van wordt.  Het lijkt enorm Europees zo allemaal... 
Enkele weken geleden werd de lijfwacht van een TV persoonlijkheid vermoord. Susanna, zo heet het wicht, verklaarde dat het nu "eens uit moest zijn met dat gezeik over mensenrechten" en dat "de doodstraf nog te goed was", en dat jongeren verplicht zouden moeten worden om legerdienst te doen enzovoort enzovoort...  Een regelrecht kaakslag in het gezicht van familieleden van vermiste en vermoorde slachtoffers van de dictatuur.  En dan kwam er natuurlijk reactie vanuit de hoek van "Las madres de la plaza Mayo", in Vlaanderen beter bekend als de "Dwaze Moeders".
De spreekbuis van deze organisatie noemde Susanna letterlijk een prostituee die gouden zaakjes deed onder de dictatuur.  Een bewogen en volgens velen ook gerechtvaardigd verwijt. 

Er zijn wel programmas om de vermisten van toen op te sporen en héél af en toe herenigd men wel een verloren dochter of zoon met de familie.  Dat wordt dan natuurlijk breed uitgesmeerd in de media, en gebruikt m(volgens deze kwispel eerder misbruikt) door de regering van Christina, die eigenlijk een doorslagje is van de politiek die haar echtgenoot al voerde in de vorige ambstermijn.  Een Kirchnerisme dat veel begint te lijken op het Peronisme.  Peronisme is nog het best te vergelijken met een "benevolent nationaal socialisme" in zover dit natuurlijk benevolent kan zijn. 

Dit jaar is het verkiezingsjaar, en dat voel je gewoon in Buenos Aires en de rest van het land.  Stations en straatnamen worden aan lichtsnelheid opgefrist, waar deze voor jááren verwaarloosd werden.  Pensioenen worden aan de lopende band toegekend, waar deze een jaar geleden nog bijna onmogelijk vast te krijgen waren.  En de "witwasoperatie" van zwart geld. Mensen met "Zwart Kapitaal" mogen dat nu aangeven en investeren in vastgoed zonder repercussies.  Men zegt in het TV spotje dat andere landen dat ook al deden.  Als voorbeeld word dan gegeven; USA, Duitsland, Spanje en....  Belgie! 

Inti, ik kan het echt niet laten, heeft intussen TIk Tak ontdekt via Youtube op Internet.  Jammergenoeg zijn er daar maar een paar afleveringen beschikbaar.  En nu ben ik dus op zoek naar een DVD voor de spruit.  Wie zich geroepen voelt stuur ik graag mijn adres, onkosten worden natuurlijk vergoed.


 

Griekse politie

De recente uitbraak van geweld in Griekenland, is er natuurlijk niet opeens gekomen. Standaard-journaliste Evita Needs bracht het in dit artikel al heel goed onder woorden. De acties van de Griekse politie de voorbije jaren, zijn ook een ingrediënt van het recept. Hieronder een bloemlezing van filmpjes die u op YouTube kunt vinden.


Een politieagent in het politiebureau van Omonoia (centraal Athene) heeft 2 illegale Pakistaanse straatverkopers opgepakt en laat hen elkaar een hersenschudding slaan. Zijn collega's nemen het tafereel op met hun GSM en vinden het blijkbaar nog grappig ook.


Een politieagent in Exarcheia verjaagt een drugsverslaafde.


Na een demonstratie in Thessaloniki slaan politieagenten in burger een toevallige voorbijganger in het ziekenhuis. Nadien verklaart de politie dat de jongeman over een bloembak was gestruikeld.


 

Nieuwe partij

Uit de talloze enquetes die de laatste tijd worden gehouden, blijkt dat de Griekse kiezer het vertrouwen in de politiek volledig kwijt is. De reden waarom toch nog meer dan 30% voor één van twee de grote partijen blijft stemmen, heeft meer te maken met de hoop dat een of andere bevriende politicus de kiezer een vaste job kan verzilveren in de overbevolkte openbare sector.
De klassieke kleinere partijene bieden geen enkel alternatief: er is een extreem-rechtse partij die de regerende Nea Dimokratia steunt en er zijn de links partijen die onderling bakkeleien over wie nu echt links is en wie de slippendrager is van PASOK (een zogenaamd socialistische partij).

Kan er iets veranderen in het Griekse politieke landschap? Er is een nieuwe politieke partij opgericht die net dat tot doel heeft. Drassi (Grieks voor "actie") is een nieuwe partij die zal opkomen tijdens de Europese Verkiezingen in juni van dit jaar. De initiatiefnemers van de partij zijn Stefanos Manos, Giannis Boutaris en Vasilis Kontogiannopoulos. Deze drie zijn geen onbekenden in het politiek landschap. Manos is ooit opgekomen voor zowel Nea Dimokratia en PASOK en kan vooral worden omschreven als een liberaal. Boutaris is de stichter van het bekende wijnhuis en heeft zijn sporen al verdiend in het politieke leven in Thessaloniki. Ook hij neigt naar liberalisme. Kontogiannopoulos is nog minister van Onderwijs geweest in een vorige Nea Dimokratia regering.

Drassi wil vooral een partij zijn van het gezond verstand. U hoort misschien een echo van Jean-Marie Dedecker in deze slogan, maar Drassi is niet zo maar een doorslagje van LDD. De partij wil vooral een katalysator zijn er voor zorgen dat de Griekse kiezer eindelijk een politiek geweten krijgt.

Drassi heeft de volgende krijtlijnen uitgezet: de staat dient onafhankelijk te zijn, en goed georganiseerd. De staat moet functioneren en resultaten afleveren, iets wat nu niet gebeurt in Griekenland. Het gezonde verstand wil dat er concurrentie is op de markt (niet het geval nu, er zijn vele kartels die de prijzen kunstmatig hoog houden in Griekenland), en dat je niet meer kunt uitgeven dan wat je hebt zonder daarbij de toekomst van je kinderen in gevaar te brengen.
Bescherming van het milieu is absoluut nodig, de wetgeving moet goed functioneren en ziekenhuizen mogen niet worden bestuurd door commissarissen van politieke partijen of vakbonden, maar door hedendaagse bestuursorganen.
Leerkrachten dienen te worden gerespecteerd, ook in hun loonzakje, en scholen en universiteiten dienen centra van kennis te zijn en niet gebruikt te worden voor partijpolitieke doeleinden.
De Griekse landbouw dient zich af te stemmen op de klimatologische omstandigheden in Griekenland en kan zo kwalitatief hoogstaande producten op de markt brengen. Zo kunnen boeren inkomsten genereren, in plaats van te wachten op subsidies.

Drassi lijkt goed begrepen te hebben wat de Griekse problemen zijn. Of ze er iets aan gaan kunnen doen, valt nog af te wachten. Het is mogelijk dat de Grieken massaal voor de partij gaan stemmen in de Europese verkiezingen, maar dat betekent nog niet dat de nationale verkiezingen gelijkaardige resultaten zullen kennen, want dan geldt nog steeds het eigenbelang (lees: welke politicus zal mij persoonlijk een dienst kunnen bewijzen voor mijn stem).


 

De pendeltrein

Beelden zeggen meer dan woorden. Ik zal het dus kort houden. Zo pendelen de Japanners naar kantoor:




 

In samenwerking met


Schrijf mee

Woont u in het buitenland? Wil u ook meeschrijven aan En Nu Even Elders? Stuur een e-mail naar weblog@standaard.be



Zoeken op deze blog